Kaygı (Anksiyete) ile Baş Etmek: Anksiyeteyi Azaltmanın Etkili Yolları
Günümüzde hızla akan hayatın temposu hızla akıyor. Bu tempo, getirdiği sorumluluklar ve geleceğe dair belirsizlikler nedeniyle çoğu insanın kaygı (anksiyete) yaşamasına zemin hazırlar. Bir insanın ara ara kaygı hissetmesi son derece doğal bir durumdur. Aynı zamanda kendini dış dünyaya karşı korumasını sağlar. Fakat bu durumun kronik bir hale gelmesi ve bireyin gündelik yaşamını sekteye uğratması madalyonun diğer olumsuz yüzüdür. Bu bakımdan kişinin, kaygı (anksiyete) ile baş etmek ve ruh sağlığını iyi bir seviyede tutmak adına bazı önlemler alması gerekir.
Bu makalemizde anksiyete belirtilerini ele alacağız. Baş etme yöntemlerini ve günlük teknikleri de paylaşacağız.
Kaygı (Anksiyete) Nedir?
Kaygı (anksiyete), gelecekteki olumsuz durumlara karşı verdiğimiz doğal bir tepkidir. İnsan zihni olması muhtemel tehlikelere karşı alarm durumuna geçer. Bu tepki kısa süreli olduğunda bizi tehlikelerden korur. Fakat; bu durum sürekli ve kesintisiz olarak devam ettiğinde kaygı bozukluğu ortaya çıkar.
Çok sık görülen anksiyete belirtileri şunlardır:
- Kişi kendini sürekli endişeli ve huzursuz hisseder.
- Kalp ritmi hızlanır veya düzensizleşir.
- Bazı durumlarda rahat nefes alamama hissi ortaya çıkar.
- Vücutta gerginlik ve kas sıkışması oluşur.
- Günlük işlerde dikkati toplamak zorlaşır.
- Ayrıca uykuya dalmakta güçlük yaşanır.
Yukarıdaki belirtiler uzun süre devam ederse kaygı artar. Bu durumda bazı teknikler kullanmakta fayda vardır.
Kaygının En Yaygın Nedenleri
Birden fazla etken anksiyete oluşmasına sebep olabiliyor. Modern çağın insan üzerinde oluşturduğu baskı ve stres faktörleri bireylerin kaygı düzeyini arttırır. Bu düzeyin süreç içerisinde şiddetlenmesine kapı aralar.
Belirsizlik ve Gelecek Kaygısı
Belirsizlik insan zihni için bir kaygı sebebidir. Gelecekte kendisini neyin beklediğini bilmemek kişinin kaygı düzeyinin şiddetlenmesine zemin hazırlar. Bireyin sağlığıyla veya işiyle ilgili yaşadığı belirsizlikler anksiyeteyi tetikler.
Yoğun Stres ve Yaşam Baskısı
Bireyin sürekli olarak strese maruz kalması beyninin de hep alarm seviyesinde olmasına neden olur. Bu hal, zaman için uzun süreli kaygı bozukluğu ortaya çıkarır.
Olumsuz Düşünce Kalıpları
Hep aynı kötü senaryoları düşünmek veya kendini hep yetersiz olarak değerlendirme gibi düşünceler anksiyete ile baş etmeyi güç hale getirir. Zihnimizdeki düşünceler ne hissedeceğimizi ve nasıl davranışlar ortaya koyacağımızı belirler.
Kaygı (Anksiyete) ile Baş Etmenin 5 Etkili Yolu
Kaygıyı tamamıyla yok etmek ve ortadan kaldırmak sağlıklı değildir. Aynı zamandan mümkün de değildir. Çünkü belirli seviyede kaygı her zaman hayatımızın bir parçası olarak vardır ve bu boyutuyla işlevseldir. Fakat doğru yollar ve tekniklerle kaygı yönetilebilir.
1. Nefes Egzersizleri Yapmak
Sakince ve usulca derinden nefes almak sinir sistemimizi yatıştırır. Bireyin düzenli bir şekilde nefesini regüle etmesi ona anksiyete belirtilerini azaltmada önemli bir takviye sağlayacak.
2. Düşünceleri Gerçeklikle Test Etmek
Kaygı çoğu kez gerçek temeli olmayan düşünce kalıplarından beslenir. “Bu düşündüklerimi destekleyen durumlar nelerdir.” veya “Bu düşündüğümün kanıtları nelerdir.” gibi sorular bireye kaygı ile baş etme durumunda fayda sağlayacaktır.
3. Fiziksel Aktiviteyi Artırmak
Bireyin devinim halinde olması yani hareket etmesi, yürüyüş veya koşu yapması, bir spor dalıyla uğraşması stres hormonlarını düzenler ve azaltır. Bireyin düzenli bir şekilde spor yapması ona, anksiyete ile baş etme yöntemleri arasında oldukça fayda sağlayacaktır.
4. Duyguları Kabul Etmek
Var olan kaygıyı yok saymak veya onu bastırmak çözüm olmayacak. Durumu daha da şiddetlendirecektir. Bunun yerine bireyin içinde bulunduğu duygu durumunu fark etmesi, anlamlandırması ve kabul yoluna gitmesi psikolojik olarak bağışıklığını arttıracaktır. Bu yol anksiyete yönetimi noktasında son derece önemli bir yöntemdir.
5. Sosyal Destek Almak
Güvendiğimiz ve anlaşıldığımızı hissettiğimiz insanlarla duygularımızı paylaşmak kaygı ile baş etmek noktasında kuvvetli bir kaynak olacaktır. Çünkü, insan zihni yalnızlıktan negatif olarak beslenmeye müsaittir.
Sonuç ve Değerlendirme
Bugünün dünyasında çoğu insan kaygı (anksiyete) yaşamaktadır. İş durumu, aile hayatı ve gündelik hayatın içindeki krizler ve belirsizlikler insanların kaygı düzeyinin artmasına sebep olmaktadır. Bu sebeple anksiyete ile baş etme yöntemleri noktasında kişinin, birtakım teknikleri ve becerileri öğrenmesi onun psikolojik sağlığını koruması açısından son derece önemlidir.
Bireyin nefesini düzenleyebilmesi, belirli bir düzende spor yapması, hatalı zihinsel düşünce kalıplarını fark etmesi ve sosyal açıdan desteğe başvurması kaygı yönetimi açısından önemlidir. Yaşanılan anksiyete belirtileri bireyin gündelik hayatını olumsuz şekilde etkileyecek bir boyuta ulaşırsa bir ruh sağlığı uzmanından destek alınması faydalı olacaktır.
Sonuç olarak doğru ve yerinde yöntemlerle kaygı (anksiyete) ile baş etmek mümkündür. Profesyonel destek ve uygun tekniklerle birey yaşam kalitesini arttırabilir.
