Zor İnsanlarla Başa Çıkma Yöntemleri: İletişim, Sınır Koyma ve Duygusal Dayanıklılık
Günlük hayatın içinde farklı kişilik özelliğine sahip birçok insanla bir araya geliriz. İş çevremizde, sosyal çevrede ve aile hayatında bu insanlarla etkileşime gireriz. İletişime geçtiğimiz insanların bazılarıyla iletişimde zorlanmayız ama bazılarıyla oldukça zorlandığımızı görürüz. Bu yüzden zor insanlarla başa çıkma, ruhsal iyilik halimiz ve iletişimin devamlığı noktasında önem taşımaktadır. Doğru stratejilerle bu süreci iyi bir zeminde sürdürmek mümkündür.
Zor İnsanların Sahip Olduğu Özellikler
Zor insanların en temel özellikleri, iletişimi tıkamaları, zorlaştırmaları ve karşılarındaki insanı yıpratan bir kısır döngüde eylemler ortaya koymalarıdır.
Sık Görülen Özellikler
- Eleştirel bir tavır sergilemeleri ve her şeyden şikâyet etmeleri
- Empati yapabilme kabiliyetlerinden yoksun olmaları
- Bildiklerini tek doğru olarak görmeleri
- Duygusal olarak karşılarındakini manipüle etmeleri
- Karşısındaki insanın sınırlarına saygı duymamaları
Aslında zor insanlarla baş etmenin ve kazanmanın yolu öncelikle onları tanımaktan geçiyor. Özellikle yukarıda ifade edilen özellikleri bilirsek bu bireylerle başa çıkmak daha kolay olacaktır.
Zor İnsanlarla İletişim Kurmanın Yolları
Zor insanlarla iletişim, ciddi anlamda sabır ve yöntem gerektirmektedir. Çünkü onların bildiği dille konuşmak iletişimi tamamen zorlaştıracaktır. Ayrıca öfkeyle ve sert tepkilerle iletişime geçmek durumu daha çıkmaz bir hale dönüştürebilir.
Etkili İletişim Stratejileri
• Sakin kalabilmek: Yoğun duygularla olaya yaklaşmamak. NIH (National Institutes of Health)’in “Zor İnsanlarla Zor Konuşmalar” makalesinde belirtildiği gibi sinirliyken zor bir durumla başa çıkmanın etkisiz olma olasılığı sakinken olduğundan daha yüksektir.
- Net ve tutarlı olmak: İfade etmek istediklerinizi sade, net ve tutarlı bir şekilde ifade etmek.
- Empati : Karşınızdaki insanı anlamaya ve olayı nasıl gördüğünü çözmeye çalışın.
- Konuyu kişiselleştirmemek: Bireyi topyekûn eleştirmek yerine sadece davranışa odaklanın.
Nihayetinde izleyeceğiniz bu yollarla ilişkideki gerginliği azaltmak ve ilişkinizi daha iyi yöneteceğiniz vaziyete gelmesi mümkün olabilmektedir.
Sınır Koymanın Önemi
Etkileşim içinde olduğumuz zor insanlarla başa çıkmanın temel yollarından birisi de sınır koymaktır. Yani karşı tarafın tüm taarruzlarına rağmen; eleştirel ve baskıcı tavır ve davranışlar olduğunda size ait sınırları net bir biçimde ortaya koymanız gerekmektedir.
- Gerektiğinde çekinmeden hayır diyebilmelisiniz.
- Enerjinizin sömürüldüğü noktalarda araya mesafe koyabilirsiniz.
- Kısır tartışmalardan ve çözümsüz karşı karşıya gelmelerden kaçının.
Ortaya koyduğunuz sınırlar hem sizi koruyacak hem de kurduğunuz ilişkinin daha uzun ömürlü olmasını sağlayacaktır.
İş Ortamında Zor İnsanlarla Başa Çıkma
İş hayatında çok farklı kişilik özelliklerine sahip bireylerle çalışırız. Nitekim bu çerçevede iş ortamında zor insanlarla baş etmek profesyonellik gerektirmektedir.
- İletişme konu olan mevzular genelde iş yörüngeli olmalı, kişisel tartışmalardan uzak kalmanız gerekir.
- Problemleri büyütmek ve çözümsüz hale getirmek yerine çözüm odaklı olabilirsiniz.
- Gerekli gördüğünüzde üst kademedeki yönetici ve şeflerden destek alma yoluna gidebilirsiniz.
Zor insanlarla bir işi sürdürmek zorunda kalmak günlük hayatın içinde oldukça zorlayıcı olmaktadır. Bu nedenle zorlayıcı durumların önüne geçme adına ilişkiyi olabildiğince profesyonel sınırlar içinde tutmak ve sürdürmek hayati bir önem taşımaktadır.
Psikolojik Dayanıklılığı Güçlendirmek
Zor bir kişilik yapısına sahip bireylerle iletişim içinde olmak psikolojik açıdan yorucu ve yıpratıcı olabilmektedir. Bu nedenle psikolojik dayanıklılığı artırmak ve bu anlamda beslenmek mücadele etme gücünüzü arttıracaktır.
Dayanıklılığı Arttırmanın Yolları
- Bir hobi sahibi olmak ve spor yapmak
- Stresi yönetebilme becerilerine sahip olmak
- Size iyi hissettiren insanlarla bir araya gelmek
- Uygun görülen durumlarda profesyonel bir psikolojik desteğe başvurmak
Kendi iç motivasyonunuzu ve içsel süreçlerinizi pozitif anlamda besleyip güçlendirdiğinizde dış dünyadaki zorlayıcı aktörler ve olaylarla daha iyi mücadele ettiğinizi göreceksiniz. Aksine içsel güçlenme olmadan dışardaki zırhınızın geçirgen olmasını engelleyemezsiniz.
Sonuç: Bilinçli Yaklaşım ile Zor İnsanlarla Başa Çıkma
Zor insanlarla nasıl başa çıkma yolları nelerdir sorusunun cevabı; net sınırlar koymakla, sağlıklı bir iletişim dili benimsemekle ve sağlam bir psikolojik hale sahip olmakla mümkün olacaktır. Dışardaki her zor davranışla ve söylemle mücadele etmeniz kolay olmayabilir ancak ortaya bir tavır ve duruş koyarak kendi iç huzurunuzu korumaya çalışabilirsiniz. İnsanoğlunun karşısındakini değiştirme, kontrol etme çabaları boşa çıkacaktır. Ancak kendi davranışlarımız üzerinde bir kontrol ve değişim sağlayabiliriz. Sonuç olarak karşıdakine odaklanmak yerine tüketilecek enerjiyi kendi içimize çevirmek bizi daha güçlü bir versiyona kavuşturacaktır.
